అన్నమయ్య కీర్తన ఇట్టి ముద్దులాడు

రచన: అన్నమాచార్య
రాగం: దేవగాంధారి
ప్రధాన దైవం: శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి – బాలకృష్ణుని బాలలీలల రూపంలో
ప్రధాన భావం: బాలుడి చిలిపితనం, అల్లరి, ముద్దు, తల్లిదండ్రుల ప్రేమ

పరిచయం

అన్నమాచార్యుల సంకీర్తనల్లో శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామిని అనేక రూపాల్లో దర్శించవచ్చు. భక్తునికి దైవంగా, తల్లికి బిడ్డగా, ప్రియుడికి ప్రియునిగా, రాజుకు రాజుగా ఆయనను వర్ణించిన అన్నమయ్య, ఈ కీర్తనలో స్వామివారిని ఒక చిలిపి బాలుడి రూపంలో ఆవిష్కరించారు. “ఇట్టి ముద్దులాడి బాలు డేడవాడు” అనే ఈ కీర్తనలో బాలుడి అల్లరి, వెన్న దొంగతనం, పెరుగు చిలిపితనం, ఇంట్లోకి దూరి వస్తువులు తీసుకోవడం వంటి బాలకృష్ణుని లీలలు ఎంతో సహజంగా కనిపిస్తాయి. దేవగాంధారి రాగంలో ఈ కీర్తనకు మరింత మృదుత్వం, వాత్సల్యభావం చేకూరుతుంది. బాలుడి అల్లరిని చూసి కోప్పడలేక, చివరకు ప్రేమతో దగ్గరకు తీసుకునే తల్లిదండ్రుల హృదయాన్ని అన్నమయ్య ఎంతో అందంగా చిత్రించారు.

పూర్తిసాహిత్యం

పల్లవి

ఇట్టి ముద్దులాడి బాలు డేడవాడు వాని
బట్టి తెచ్చి పొట్టనిండ బాలు వోయరే ||

చరణం 1

గామిడై పారితెంచి కాగెడి వెన్నెలలోన
చేమ పూవు కడియాల చేయి పెట్టి |
చీమ గుట్టెనని తన చెక్కిట గన్నీరు జార
వేమరు వాపోయే వాని వెడ్డు వెట్టరే ||

చరణం 2

ముచ్చువలె వచ్చి తన ముంగ మురువుల చేయి
తచ్చెడి పెరుగులోన దగబెట్టి |
నొచ్చెనని చేయిదీసి నోర నెల్ల జొల్లుగార
వొచ్చెలి వాపోవువాని నూరడించరే ||

చరణం 3

ఎప్పుడు వచ్చెనో మా యిల్లు చొచ్చి పెట్టెలోని
చెప్పరాని వుంగరాల చేయి పెట్టి |
అప్పడైన వేంకటాద్రి అసవాలకుడు గాన
తప్పకుండ బెట్టె (బట్టి) వాని తలకెత్తరే ||

పదం	అర్థం
ఇట్టి	ఇటువంటి, ఇలాంటి
ముద్దులాడి	ముద్దుగా ఉండే బాలుడు; ముద్దులు పెట్టించుకునే బాలుడు
బాలు	బాలుడు, చిన్న పిల్లవాడు
డేడవాడు	అల్లరి చేసే బాలుడు, చిలిపివాడు
వాని	అతడిని, ఆ బాలుడిని
బట్టి తెచ్చి	పట్టుకుని తీసుకువచ్చి
పొట్టనిండ	కడుపు నిండేలా
బాలు వోయరే	బాలుడికి పెట్టండి / తినిపించండి అనే భావం
గామిడై	అల్లరిగా, చిలిపిగా
పారితెంచి	పరుగెత్తుకుంటూ వచ్చి
కాగెడి వెన్నెల	ప్రకాశించే వెన్నెల
చేమ పూవు	చేమ పువ్వు; ఇక్కడ అలంకార భావంలో ఉపయోగించిన పదం
కడియాలు	చేతులకు ధరించే ఆభరణాలు
చేయి పెట్టి	చేయి ఉంచి
చీమ గుట్టెనని	చీమ కుట్టిందని
చెక్కిట	చెంపపై
గన్నీరు	కన్నీరు
వేమరు	బాధపడుతూ, వాపోతూ
వాపోయే	బాధను వ్యక్తం చేసే
వెడ్డు వెట్టరే	వెదికి పట్టుకోండి / తీసుకురండి అనే భావం
ముచ్చువలె	దొంగలాగా, దొంగతనంగా
ముంగ	ముందుభాగం / ముందుకు
మురువుల చేయి	నవ్వుతూ, చిలిపిగా చేసే చేతి కదలిక
పెరుగు	పెరుగు
దగబెట్టి	లోపలికి పెట్టి, తడిపి
నొచ్చెనని	నొప్పి కలిగిందని
చేయిదీసి	చేయిని బయటకు తీసి
నోరెల్ల	నోరంతా
జొల్లుగార	నోటి నుండి లాలాజలం కారేలా
వొచ్చెలి	వచ్చి / వచ్చేటప్పుడు అనే సందర్భార్థం
నూరడించరే	ఓదార్చండి, సమాధానపరచండి
చొచ్చి	లోపలికి ప్రవేశించి
పెట్టెలోని	పెట్టెలో ఉన్న
వుంగరాలు	ఉంగరాలు
చెప్పరాని	చెప్పలేనంత విలువైన / విశేషమైన
వేంకటాద్రి	వేంకట పర్వతం; తిరుమల
అసవాలకుడు	చిలిపి, అల్లరి చేసే వాడు అనే భావంలో
తప్పకుండ	తప్పకుండా
తలకెత్తరే	తలపై ఎత్తుకోండి; ప్రేమతో దగ్గరకు తీసుకోండి

పల్లవి భావం

“ఇలాంటి ముద్దులాడే చిలిపి బాలుడు మరెక్కడ దొరుకుతాడు?” అని అన్నమయ్య ఎంతో ఆప్యాయంగా ప్రశ్నిస్తున్నారు. ఈ బాలుడి అల్లరి చూసి కోప్పడటం కంటే, అతడిని పట్టుకుని తీసుకువచ్చి కడుపునిండా తినిపించి ప్రేమగా చూసుకోవాలని సూచిస్తున్నారు.

ఇక్కడ కనిపించే బాలుడు సాధారణ బాలుడు కాదు. శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి బాలరూపం. భగవంతుడిని ఒక చిన్నారి రూపంలో ఊహించడం వల్ల భక్తుడి హృదయంలో భయం కాకుండా మమకారం, వాత్సల్యం ఆప్యాయత కలుగుతుంది.

చరణం 1 భావం

బాలుడు వెన్నెలలో చిలిపిగా పరుగెత్తుకుంటూ వస్తాడు. చేతులకు అందమైన కడియాలు ఉన్నాయి. ఏదో అల్లరి చేస్తుండగా చీమ కుట్టిందని అనిపించి చెంపలపై కన్నీళ్లు కారుస్తూ బాధపడుతున్నాడు.

ఇంతకుముందు అల్లరి చేసిన అదే బాలుడు ఇప్పుడు చిన్న నొప్పికే ఏడుస్తున్నాడు. అతడి కన్నీళ్లు చూసిన పెద్దలు వెంటనే ప్రేమతో స్పందిస్తారు. “ఎవరైనా అతడిని వెదికి తీసుకురండి” అనే భావం ద్వారా బాలుడిపై ఉన్న అపారమైన ప్రేమ వ్యక్తమవుతుంది.

ఇక్కడ అన్నమయ్య బాలుడి అల్లరి–బాధ–ఏడుపు అనే మూడు సహజమైన బాల్య లక్షణాలను ఒకే దృశ్యంలో చూపించారు.

చరణం 2 భావం

ఈసారి బాలుడు దొంగలా వచ్చి పెరుగులో చేయి పెడతాడు. ఇది బాలకృష్ణుని ప్రసిద్ధ వెన్న, పెరుగు దొంగతనపు లీలలను గుర్తుకు తెస్తుంది.

పెరుగులో చేయి పెట్టినప్పుడు ఏదో నొప్పి కలిగినట్టుగా వెంటనే చేయిని వెనక్కి తీసుకుంటాడు. నొప్పితో ఏడుస్తూ నోరంతా జొల్లుకారేలా వాపోతాడు.

అల్లరి చేసేది కూడా బాలుడే; నొప్పి వచ్చిందని ఏడ్చేది కూడా బాలుడే. అయినప్పటికీ అతడిని మందలించకుండా ఓదార్చాలని అన్నమయ్య చెబుతున్నారు. బాలుడి తప్పుల కంటే అతడి ముద్దుతనం పెద్దది అనే వాత్సల్యభావం ఈ చరణంలో ప్రధానంగా కనిపిస్తుంది.

చరణం 3 భావం

ఈ బాలుడు ఎప్పుడు ఇంట్లోకి వచ్చాడో ఎవరికీ తెలియదు. ఇంట్లోకి చొరబడి పెట్టెలో ఉన్న విలువైన ఉంగరాలపై చేయి వేస్తాడు. అంటే ఇంట్లోని వస్తువుల విషయంలో కూడా అతడి అల్లరి ఆగదు.

అయితే చివరికి ఈ చిలిపి బాలుడు ఎవరో తెలుస్తుంది. అతడు వేంకటాద్రిపై వెలసిన శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి. అందుకే అతడి అల్లరిని చూసి కోపపడకుండా ప్రేమతో తలపైకి ఎత్తుకుని ముద్దాడాలని కీర్తన ముగుస్తుంది.

ఈ ముగింపు ఎంతో అందమైన ఆధ్యాత్మిక భావాన్ని అందిస్తుంది. మనకు ఇబ్బందిగా అనిపించే పరిస్థితుల వెనుక కూడా దైవలీలను చూడగలిగితే, కోపం స్థానంలో ప్రేమ, ఆందోళన స్థానంలో భక్తి కలుగుతాయి.

ఈ కీర్తనలోని ప్రత్యేకత

“ఇట్టి ముద్దులాడి బాలు డేడవాడు” కీర్తనలో అన్నమయ్య వాత్సల్య భక్తిని అత్యంత సహజమైన భాషలో వ్యక్తం చేశారు. పెద్ద పెద్ద తాత్విక పదాలను ఉపయోగించకుండా, ఒక చిన్నారి చేసే అల్లరిని వర్ణించడం ద్వారా భగవంతుడిని మన ఇంటి బిడ్డగా అనుభూతి చెందేలా చేశారు.

బాలకృష్ణుని వెన్న దొంగతనం, పెరుగులో చేయి పెట్టడం వంటి లీలలు తెలుగు భక్తి సాహిత్యంలో విస్తృతంగా కనిపించే అంశాలు. అయితే ఈ కీర్తనలో ఆ బాలలీలలను వేంకటాద్రి స్వామితో అనుసంధానం చేయడం ప్రత్యేకమైన అందాన్ని ఇస్తుంది.

అన్నమయ్య రచనల్లో కనిపించే “దైవం మనకు ఎంత దగ్గరగా ఉంటే ఎలా ఉంటుంది?” అనే భావానికి ఇది చక్కని ఉదాహరణ.

సందర్భం – ఎక్కడ పాడవచ్చు?

ఈ కీర్తనను బాలకృష్ణుని లీలలను, శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి బాలరూపాన్ని స్మరించే సందర్భాల్లో ఆలపించడం ఎంతో అనుకూలంగా ఉంటుంది. ముఖ్యంగా శ్రీకృష్ణ జన్మాష్టమి, బాలకృష్ణుని ఉత్సవాలు, భక్తి సంగీత కార్యక్రమాలు, అన్నమయ్య సంకీర్తన కార్యక్రమాలు వంటి సందర్భాల్లో దీనిని వినవచ్చు.

దేవగాంధారి రాగంలోని మృదువైన స్వభావం ఈ పాటలోని బాలుడి చిలిపితనం, ముద్దు, వాత్సల్యభావాలను మరింత అందంగా వ్యక్తం చేయడానికి అనుకూలంగా ఉంటుంది.

అన్నమయ్య కీర్తనలను ఒకదాని తరువాత మరొకటి వినాలనుకునేవారు “ముద్దుగారే యశోద”, “జో అచ్యుతానంద జోజో ముకుందా”, “బ్రహ్మమొక్కటే” వంటి కీర్తనలను కూడా చదవవచ్చు. ఇవి అన్నమయ్య భక్తి సాహిత్యంలో భగవంతుని వివిధ రూపాలు, భావాలను పరిచయం చేస్తాయి.

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

1. “ఇట్టి ముద్దులాడి బాలు డేడవాడు” కీర్తన ఏ దేవుడి గురించి?

ఈ కీర్తనలో బాలుడి రూపంలో వర్ణించబడినది శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి. అయితే ఆయనలో బాలకృష్ణుని చిలిపి లీలలను అన్నమయ్య అందంగా చూపించారు.

2. ఈ కీర్తనలో ప్రధాన భావం ఏమిటి?

ఈ కీర్తనలో ప్రధానంగా వాత్సల్య భక్తి కనిపిస్తుంది. దేవుడిని దూరంగా ఉన్న పరమాత్మగా కాకుండా, ఇంట్లో అల్లరి చేసే ముద్దుబిడ్డగా భావించి ప్రేమించడం ఇందులోని ప్రత్యేకత.

3. ఈ కీర్తన ఎప్పుడు పాడవచ్చు?

శ్రీకృష్ణ జన్మాష్టమి, బాలకృష్ణుని లీలలకు సంబంధించిన కార్యక్రమాలు, అన్నమయ్య సంకీర్తన కార్యక్రమాలు, భక్తి సంగీత సభలు వంటి సందర్భాల్లో ఈ కీర్తనను ఆలపించవచ్చు. దేవగాంధారి రాగంలో పాడినప్పుడు కీర్తనలోని వాత్సల్యభావం మరింత హృద్యంగా వ్యక్తమవుతుంది.

“ఇట్టి ముద్దులాడి బాలు డేడవాడు” కేవలం ఒక బాలుడి అల్లరి కథ కాదు. భగవంతుడిని ప్రేమతో, మమకారంతో, వాత్సల్యంతో దర్శించే భక్తి మార్గానికి ఇది ఒక అందమైన ఉదాహరణ. అల్లరి చేసే బాలుడిలోనూ దైవాన్ని చూడగలిగినప్పుడు, ప్రతి చిన్న సంఘటన కూడా భక్తి అనుభూతిగా మారుతుంది. అన్నమయ్య ఈ కీర్తన ద్వారా శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామిని మన ఇంటి ముద్దుబిడ్డగా మన హృదయానికి మరింత దగ్గర చేశారు.