రచన: అన్నమాచార్య
పరిచయం
“సిరుత నవ్వులవాడు సిన్నెకా” అనే ఈ కీర్తనలో అన్నమాచార్యులు శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామివారి బాలసౌందర్యాన్ని, చిలిపితనాన్ని, అల్లరిని, అదే సమయంలో ఆయనలోని దివ్యత్వాన్ని ఎంతో అందంగా చిత్రించారు. ఇక్కడ “సిన్నెకా” అనే సంబోధనతో ఒక సన్నిహితమైన, ఆప్యాయమైన సంభాషణను కీర్తనంతా కొనసాగిస్తారు.
అన్నమాచార్యులు 15వ శతాబ్దానికి చెందిన మహాభక్త కవి. తిరుమల శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామిని తమ ఆరాధ్యదైవంగా భావించి వేలాది సంకీర్తనలు రచించారు. ఈ కీర్తనలో భక్తుడి దృష్టిలో కనిపించే స్వామివారి రూపం సాధారణ రాజసిక రూపం కాదు; నవ్వుతూ, భయమెరుగక, అడవుల్లో తిరుగుతూ, వేటాడుతూ, చిలిపి చూపులతో భక్తులను ఆకర్షించే బాలుడి రూపం.
అందుకే ఈ కీర్తనలో భక్తి, శృంగారసౌందర్యం, బాలలీల, జానపద భాషా మాధుర్యం అన్నీ కలిసిపోయాయి. శ్రీ వేంకటేశ్వరుని ఒక సన్నిహితమైన మానవీయ రూపంలో దర్శించుకునే అవకాశం ఈ పాట భక్తులకు కల్పిస్తుంది.
పూర్తి సాహిత్యం
పల్లవి
సిరుత నవ్వులవాడు సిన్నెకా వీడు
వెరపెరుగడు సూడవే సిన్నెకా ||
చరణం 1
పొలసు మేనివాడు బోరవీపు వాడు
సెలసు మోరవాడు సిన్నెకా |
గొలుసుల వంకల కోరలతోబూమి
వెలిసినాడు సూడవే సిన్నెకా ||
చరణం 2
మేటి కురుచవాడు మెడమీది గొడ్డలి
సీటకాలవాడు సిన్నెకా |
ఆటదానిబాసి అడవిలో రాకాశి
వేటలాడీ జూడవే సిన్నెకా ||
చరణం 3
బింకపు మోతల పిల్లగోవివాడు
సింక సూపులవాడు సిన్నెకా |
కొంకక కలికియై కొసరి కూడె నన్ను
వేంకటేశుడు సూడవే సిన్నెకా ||
పద అర్థాలు
| పదం | అర్థం |
|---|---|
| సిరుత నవ్వులవాడు | చిరునవ్వులు చిందించేవాడు; మృదువుగా నవ్వే వాడు |
| సిన్నెకా | సన్నిహితంగా సంబోధించే పదం; “చెలీ/సఖీ” వంటి ఆప్యాయ సంబోధనగా భావించవచ్చు |
| వెరపు | భయం, బెరుకు |
| వెరపెరుగడు | భయపడడు; బెరుకు తెలియదు |
| సూడవే | చూడు, చూడవే |
| పొలసు మేనివాడు | మెరుస్తూ, కాంతివంతంగా కనిపించే శరీరం కలవాడు |
| బోరవీపు | విశాలమైన లేదా బలమైన వీపు |
| సెలసు మోర | అందంగా కనిపించే ముఖం/ముఖాకృతి |
| గొలుసులు | ఆభరణాలు, హారాలు |
| వంకల కోరలు | వంపుగా కనిపించే కోరలు; ఇక్కడ అలంకారభూషితమైన దంతాలు/రూపవిశేషానికి సూచన |
| బూమి | భూమి |
| వెలిసినాడు | ప్రత్యక్షమయ్యాడు; వెలుగులోకి వచ్చాడు |
| మేటి | గొప్ప, విశిష్టమైన |
| కురుచవాడు | పొట్టివాడు, చిన్న ఆకారంలో కనిపించేవాడు |
| గొడ్డలి | కొయ్యడానికి ఉపయోగించే ఆయుధం; ఇక్కడ స్వామి ధరించిన ఆయుధానికి సూచన |
| సీటకాలు | చిలిపి చేష్టలు, అల్లరి పనులు |
| ఆటదాని బాసి | ఆటను విడిచి; ఆటపాటలను పక్కన పెట్టి |
| రాకాశి | రాక్షసుడు |
| వేటలాడీ | వేటాడుతూ |
| బింకపు | బింకం, గర్వం లేదా దర్పంతో కూడిన |
| మోతలు | పెద్ద శబ్దాలు, గంభీరమైన ధ్వనులు |
| పిల్లగోవి | చిన్న ఆవు/లేగదూడ |
| సింక సూపులు | చురుకైన, ఆకర్షణీయమైన చూపులు |
| కొంక | వంక, మొండితనం లేదా చిలిపితనం |
| కలికియై | ప్రియమైనవాడై, కలిసిపోయే స్వభావంతో |
| కొసరి కూడె | దగ్గరకు వచ్చి చేరాడు; ప్రేమగా తనతో కలుపుకున్నాడు |
| వేంకటేశుడు | తిరుమల శ్రీవేంకటేశ్వర స్వామి |
భావం పల్లవి
“సిరుత నవ్వులవాడు సిన్నెకా వీడు
వెరపెరుగడు సూడవే సిన్నెకా”
ఈ చరణంలో అన్నమయ్య స్వామివారి ముఖంలోని చిరునవ్వును ముందుగా మన కళ్లముందుకు తీసుకువస్తారు. ఎప్పుడూ మృదువైన చిరునవ్వుతో కనిపించే ఈ బాలస్వామికి భయం అనే భావమే తెలియదు.
సాధారణంగా మనిషి ప్రమాదాన్ని చూసినప్పుడు భయపడతాడు. కానీ దైవస్వరూపుడైన వేంకటేశ్వరుడికి భయం ఎందుకు ఉంటుంది? ఆయనకే సమస్త జగత్తు ఆధారం. అందుకే “వెరపెరుగడు” అనే మాట ద్వారా స్వామివారి ధైర్యాన్ని, పరాక్రమాన్ని సూచిస్తున్నారు.
అదే సమయంలో ఆయన చిరునవ్వు భక్తులకు ఒక ఆప్యాయతను కలిగిస్తుంది. భక్తుడు స్వామిని దూరంగా ఉన్న దేవుడిగా కాకుండా తనకు ఎంతో దగ్గరైన వ్యక్తిగా అనుభవిస్తున్నాడు
భావం – మొదటి చరణం
“పొలసు మేనివాడు బోరవీపు వాడు
సెలసు మోరవాడు సిన్నెకా”
ఇక్కడ స్వామివారి శరీర సౌందర్యాన్ని వర్ణిస్తున్నారు. కాంతివంతమైన దేహం, బలమైన వీపు, అందమైన ముఖం—ఇలా స్వామివారి రూపంలోని ప్రతి అంశాన్ని కవి ఆస్వాదిస్తున్నాడు.
“గొలుసుల వంకల కోరలతోబూమి
వెలిసినాడు” అనే భావంలో ఆభరణాలతో అలంకరించబడిన స్వామి భూమిపై ఒక దివ్యమైన సౌందర్యంగా ప్రత్యక్షమైనట్లు కనిపిస్తాడు.
ఈ చరణంలో అన్నమయ్యకు దేవుడు కేవలం ఆరాధించాల్సిన శక్తి కాదు. చూడాలని, ఆస్వాదించాలని, మళ్లీ మళ్లీ దర్శించుకోవాలని అనిపించే సౌందర్యమూర్తి.
భావం – రెండవ చరణం
“మేటి కురుచవాడు మెడమీది గొడ్డలి
సీటకాలవాడు సిన్నెకా”
ఈ చరణంలో స్వామివారి మరో ప్రత్యేకమైన రూపం కనిపిస్తుంది. చిన్నవాడిలా కనిపిస్తూ, మెడపై గొడ్డలిని ధరించినవాడిగా కవి వర్ణిస్తున్నాడు.
తర్వాత,
“ఆటదానిబాసి అడవిలో రాకాశి
వేటలాడీ జూడవే సిన్నెకా”
అంటూ అడవుల్లో సంచరిస్తూ రాక్షసులను వేటాడే వీరుడిగా చూపిస్తాడు.
ఇక్కడ బాలసౌందర్యం మరియు వీరత్వం ఒకేసారి కనిపిస్తాయి. బయటికి చిలిపిగా కనిపించే స్వామి, అవసరమైనప్పుడు దుష్టశక్తులను సంహరించే పరాక్రమశాలి.
అంటే వేంకటేశ్వరుడు భక్తులకు ప్రేమమూర్తి; దుష్టులకు మాత్రం భయంకరమైన వీరుడు.
భావం – మూడవ చరణం
“బింకపు మోతల పిల్లగోవివాడు
సింక సూపులవాడు సిన్నెకా”
ఈ చరణంలో స్వామివారి బాలలీల మరింత స్పష్టమవుతుంది. పిల్లగోవిలా చురుకుగా, అల్లరిగా, తన కదలికలతో సందడి చేస్తూ కనిపించే బాలస్వామిని కవి చిత్రించాడు.
ఆయన “సింక సూపులు” అంటే చురుకైన, ఆకర్షణీయమైన చూపులతో భక్తుల మనసులను తనవైపు లాగుతాడు.
చివరగా,
“కొంకక కలికియై కొసరి కూడె నన్ను
వేంకటేశుడు”
అని అత్యంత మధురమైన భావాన్ని వ్యక్తం చేస్తారు. స్వామి తన చిలిపితనంతో, ప్రేమతో భక్తుడిని తనకు దగ్గరగా చేర్చుకున్నాడు.
ఇది కీర్తనలోని భక్తి పరాకాష్ఠ. మొదట స్వామిని చూసిన భక్తుడు చివరికి స్వామితో కలిసిపోయే అనుభూతికి చేరుకుంటాడు.
ఈ కీర్తనలోని ప్రత్యేకత
ఈ సంకీర్తనకు ప్రధానమైన ఆకర్షణ స్వామివారిని ఒక బాలుడిలా చూడటం. సాధారణంగా వేంకటేశ్వరుడిని శంఖచక్రధారి, కలియుగ ప్రత్యక్ష దైవం, శ్రీనివాసుడిగా గంభీరంగా స్తుతిస్తాం.
కానీ అన్నమయ్య మాత్రం ఆయనలోని మరో కోణాన్ని చూపించారు.
చిరునవ్వు ఉంది.
చిలిపితనం ఉంది.
అల్లరి ఉంది.
అందమైన చూపులు ఉన్నాయి.
వీరత్వం ఉంది.
రాక్షస సంహారం ఉంది.
చివరికి భక్తుడిని తనలో కలుపుకునే కరుణ ఉంది.
అందువల్ల ఈ కీర్తన దైవాన్ని భయంతో కాకుండా ప్రేమతో దర్శించే భక్తి భావాన్ని ప్రతిబింబిస్తుంది.
సందర్భం – ఎక్కడ పాడుతారు?
ఈ కీర్తన ప్రధానంగా శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామివారి భక్తి గాన సంప్రదాయంలో వినిపిస్తుంది. అన్నమయ్య సంకీర్తనలు తిరుమలతో విడదీయరాని సంబంధం కలిగి ఉండటంతో, స్వామివారి సేవలు, భక్తి కార్యక్రమాలు, అన్నమయ్య జయంతి/ఆరాధనా కార్యక్రమాలు వంటి సందర్భాల్లో ఇలాంటి కీర్తనలు ఆలపించబడుతుంటాయి.
అలాగే తెలుగు భక్తి సంగీత కార్యక్రమాలు, అన్నమాచార్య సంకీర్తన గాన కార్యక్రమాలు, దేవాలయ ఉత్సవాలు మరియు సాంస్కృతిక వేదికలపై కూడా ఈ కీర్తనకు స్థానం ఉంది.
ఈ పాటలోని సరళమైన, జానపద ఛాయలున్న భాష కారణంగా గాయకులు దీనిని భావప్రధానంగా ఆలపించడానికి మంచి అవకాశం ఉంటుంది. ముఖ్యంగా “సిన్నెకా” అనే పునరుక్తి కీర్తనకు సంభాషణాత్మకమైన మాధుర్యాన్ని ఇస్తుంది.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
1. ఈ కీర్తన ఏ దేవుడి గురించి?
ఈ కీర్తన తిరుమల శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామివారి గురించి. అన్నమాచార్యులు స్వామివారిని చిరునవ్వులు చిందించే, చిలిపితనంతో కూడిన బాలస్వరూపంగా వర్ణించారు.
2. ఈ కీర్తన ఎప్పుడు పాడతారు?
అన్నమాచార్య సంకీర్తన గాన కార్యక్రమాలు, దేవాలయ భక్తి కార్యక్రమాలు, శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి ఉత్సవాలు, అన్నమయ్య ఆరాధనా కార్యక్రమాలు వంటి సందర్భాల్లో పాడవచ్చు. నిర్దిష్టమైన ఒక పండుగకు మాత్రమే పరిమితమైన కీర్తనగా భావించాల్సిన అవసరం లేదు.
3. “సిన్నెకా” అంటే ఏమిటి?
“సిన్నెకా” అనేది ఈ కీర్తనలో కనిపించే ఆప్యాయమైన సంబోధన. కవి తనకు అత్యంత సన్నిహితమైన వ్యక్తితో మాట్లాడుతున్నట్లుగా స్వామివారి రూపాన్ని వివరిస్తాడు. ఈ పదం కీర్తనకు చిలిపితనం, సాన్నిహిత్యం, సంభాషణాత్మకమైన మాధుర్యాన్ని అందిస్తుంది.
“సిరుత నవ్వులవాడు సిన్నెకా” కీర్తనలో అన్నమాచార్యుల కవితా ప్రతిభ ఎంత వైవిధ్యమైనదో మనకు తెలుస్తుంది. ఒకే స్వామిలో బాలుడి చిలిపితనం, అందం, ధైర్యం, వీరత్వం, కరుణ—అన్నింటినీ ఆయన చూపించారు.
భక్తుడి కళ్లకు కనిపించే దేవుడు ఎలా ఉంటాడో ఈ కీర్తన చెబుతుంది. స్వామి చిరునవ్వును చూసి ఆనందించడం నుంచి, ఆయన చురుకైన చూపులకు ఆకర్షితుడై, చివరికి ఆయనతోనే కలిసిపోవడం వరకు భక్తుని అంతరంగ ప్రయాణాన్ని అన్నమయ్య ఎంతో సహజమైన తెలుగులో ఆవిష్కరించారు.
అందుకే ఈ కీర్తనను వింటే మనకు కేవలం ఒక పాట వినిపించదు—చిరునవ్వుతో మనవైపు చూస్తున్న బాల వేంకటేశ్వరుని ఒక సజీవమైన దివ్యచిత్రం మనసులో ఆవిర్భవిస్తుంది.