నాగుల చవితి 2026: తేదీ, ప్రాముఖ్యత, పురాణ కథలు, పూజా విధానం

నాగుల చవితి ఎప్పుడు? | శుక్రవారం, నవంబర్ 13, 2026

హిందూ సంప్రదాయంలో నాగుల చవితికి విశేషమైన ఆధ్యాత్మిక ప్రాముఖ్యత ఉంది. ముఖ్యంగా ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ రాష్ట్రాల్లో ఈ పండుగను భక్తిశ్రద్ధలతో జరుపుకుంటారు. కార్తీక మాసం శుక్ల పక్ష చవితి రోజున నాగదేవతలను పూజించడం ఆనవాయితీ. ఈ రోజున కుటుంబ క్షేమం, సంతాన సౌభాగ్యం, పిల్లల ఆయురారోగ్యాల కోసం మహిళలు ప్రత్యేక పూజలు, వ్రతాలు ఆచరిస్తారు.

నాగుల చవితి సందర్భంగా నాగదేవతలకు పూజలు చేసి, పుట్టకు పసుపు, కుంకుమ సమర్పించి, సంప్రదాయ నైవేద్యాలను నివేదిస్తారు. ప్రకృతిలోని ప్రతి జీవి పట్ల గౌరవం చూపాలని, సమస్త జీవరాశి సుఖసంతోషాలతో జీవించాలని ఈ పండుగ మనకు సందేశాన్నిస్తుంది.

చవితి 2026 తేదీ మరియు పంచాంగ వివరాలు

• తేదీ: నవంబర్ 13, 2026
• వారం: శుక్రవారం
• మాసం: కార్తీక మాసం
• తిథి: శుక్ల పక్ష చవితి
• ప్రధాన ఆరాధన: నాగదేవతల పూజ

హైదరాబాద్ ప్రాంతీయ పంచాంగ గణనల ప్రకారం, చవితి తిథి నవంబర్ 12, గురువారం సాయంత్రం సుమారు 6:09 గంటలకు ప్రారంభమై, నవంబర్ 13, శుక్రవారం రాత్రి సుమారు 8:42 గంటలకు ముగుస్తుంది.

గమనిక: పూజా ముహూర్తం ప్రాంతాన్ని, స్థానిక పంచాంగాన్ని బట్టి మారవచ్చు. కాబట్టి మీ ప్రాంతంలోని పంచాంగం లేదా ఆలయ ప్రకటనలను పరిశీలించి పూజా సమయాన్ని నిర్ణయించుకోవాలి.

నాగుల చవితి అంటే ఏమిటి?

నాగుల చవితి అనేది నాగదేవతలను ఆరాధించే పవిత్రమైన హిందూ పండుగ. తెలుగు సంప్రదాయంలో కార్తీక మాస శుక్ల పక్ష చవితి నాడు ఈ పండుగను జరుపుకుంటారు.

హిందూ పురాణాల్లో నాగులకు విశిష్టమైన స్థానం ఉంది. పరమశివుని కంఠంలో వాసుకి నాగుడు అలంకారంగా ఉంటాడు. శ్రీమహావిష్ణువు ఆదిశేషునిపై శయనిస్తాడు. అలాగే సుబ్రహ్మణ్య స్వామివారి ఆరాధనలోనూ నాగరూపానికి ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం ఉంది.

నాగుల చవితి రోజున నాగదేవతలను పూజించడం ద్వారా కుటుంబానికి శుభం కలగాలని, పిల్లలు ఆయురారోగ్యాలతో వర్ధిల్లాలని భక్తులు ప్రార్థిస్తారు.

నాగుల చవితి ప్రాముఖ్యత

1. సంతాన క్షేమం కోసం పూజ

నాగుల చవితి పండుగకు పిల్లల క్షేమంతో విడదీయలేని సంబంధం ఉంది. తల్లులు తమ పిల్లలు ఆరోగ్యంగా, సుఖసంతోషాలతో జీవించాలని కోరుకుంటూ నాగదేవతలను ప్రార్థిస్తారు. కుటుంబ శ్రేయస్సు కోసం ఉపవాసం ఉండి, భక్తిశ్రద్ధలతో పూజలు నిర్వహిస్తారు.

2. నాగదేవతల అనుగ్రహం

హిందూ సంప్రదాయంలో నాగదేవతలను పవిత్రమైన దైవశక్తులకు ప్రతీకలుగా భావిస్తారు. ఈ రోజున నాగరాజును పూజించి, పసుపు, కుంకుమ, పుష్పాలు సమర్పించి భక్తితో ప్రార్థిస్తారు.

3. ప్రకృతి పరిరక్షణకు సందేశం

నాగులు పర్యావరణ సమతుల్యతలో ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తాయి. ముఖ్యంగా వ్యవసాయ ప్రాంతాల్లో ఎలుకల సంఖ్యను నియంత్రించడంలో పాములు సహాయపడతాయి. నాగుల చవితి పండుగ ప్రతి జీవి ప్రకృతిలో ఒక భాగమని, జీవరాశులన్నింటినీ గౌరవించాలని గుర్తుచేస్తుంది.

4. కార్తీక మాస ఆధ్యాత్మిక విశిష్టత

కార్తీక మాసం శివకేశవుల ఆరాధనకు ప్రసిద్ధి చెందిన పవిత్ర మాసం. ఈ మాసంలో దీపారాధన, శివపూజ, విష్ణుపూజ, ఉపవాసం, దానధర్మాలు వంటి ఆధ్యాత్మిక కార్యక్రమాలను భక్తులు ఆచరిస్తారు. ఈ పవిత్ర మాసంలో వచ్చే నాగుల చవితి పూజకు కూడా విశేష ప్రాధాన్యం ఉంది.

నాగుల చవితి పురాణ కథలు

ఆదిశేషుడు – శ్రీమహావిష్ణువు

హిందూ పురాణాల ప్రకారం, ఆదిశేషుడు శ్రీమహావిష్ణువుకు శయన పీఠంగా సేవలందిస్తాడు. క్షీరసాగరంలో ఆదిశేషునిపై పవళించే శ్రీమహావిష్ణువు సృష్టి పరిరక్షణకు ప్రతీకగా దర్శనమిస్తాడు.

ఆదిశేషుని ఈ దివ్య స్వరూపం నాగజాతికి హిందూ సంప్రదాయంలో ఉన్న పవిత్ర స్థానాన్ని తెలియజేస్తుంది. నాగుల చవితి రోజున నాగదేవతలను ఆరాధించడం ద్వారా భక్తులు దైవానుగ్రహాన్ని కోరుకుంటారు.

వాసుకి నాగుడు – పరమశివుడు

పురాణాల్లో వాసుకి నాగుడు పరమశివుని కంఠాభరణంగా ప్రసిద్ధి చెందాడు. సముద్ర మథన సమయంలో మందర పర్వతానికి తాడుగా వాసుకిని ఉపయోగించిన కథ కూడా ప్రసిద్ధమైనది.

పరమశివునితో నాగులకు ఉన్న ఈ సంబంధం కారణంగా, శివభక్తులు నాగదేవతల పూజను పవిత్రమైన ఆరాధనగా భావిస్తారు. కార్తీక మాసంలో శివారాధనతో పాటు నాగపూజకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వడం ఈ సంప్రదాయంలో భాగం.

సుబ్రహ్మణ్య స్వామి ఆరాధన

దక్షిణ భారతదేశంలో సుబ్రహ్మణ్య స్వామివారిని నాగదేవతలతో అనుసంధానించి ఆరాధించే సంప్రదాయం ఉంది. అనేక సుబ్రహ్మణ్య స్వామి ఆలయాల్లో నాగప్రతిష్ఠలు కనిపిస్తాయి.

నాగుల చవితి రోజున కొందరు భక్తులు సుబ్రహ్మణ్య స్వామి ఆలయాలను సందర్శించి, కుటుంబ శ్రేయస్సు కోసం ప్రత్యేక పూజలు నిర్వహిస్తారు.

ముఖ్య గమనిక: పుట్టలో నివసించే పాములకు పాలు పోయడం వాటి ఆరోగ్యానికి హానికరం కావచ్చు. కాబట్టి నాగదేవతల చిత్రానికి లేదా ఆలయంలోని నాగప్రతిమకు పాలను సమర్పించడం వంటి సురక్షితమైన పద్ధతులను ఎంచుకోవచ్చు. నిజమైన పాములు కనిపిస్తే వాటికి దగ్గరగా వెళ్లకుండా, వాటిని పట్టుకోవడానికి లేదా కదిలించడానికి ప్రయత్నించకూడదు.

నాగుల చవితి వ్రతం ఎందుకు చేస్తారు?

నాగుల చవితి రోజున చాలామంది మహిళలు తమ పిల్లల ఆయురారోగ్యాలు, కుటుంబ సౌభాగ్యం కోసం వ్రతాన్ని ఆచరిస్తారు. కొందరు సంతానం కలగాలని, కుటుంబంలో శాంతి నెలకొనాలని నాగదేవతలను ప్రార్థిస్తారు.

వ్రతం ఆచరించే విధానం కుటుంబ సంప్రదాయాలను బట్టి మారుతుంది. కొందరు రోజంతా ఉపవాసం ఉంటారు. మరికొందరు పూజ పూర్తయ్యే వరకు నియమాలు పాటించి, అనంతరం ప్రసాదం స్వీకరిస్తారు. ఆరోగ్య సమస్యలు ఉన్నవారు కఠిన ఉపవాసం చేయకుండా తమ ఆరోగ్యానికి అనుగుణంగా పూజలో పాల్గొనవచ్చు.

నాగుల చవితి మరియు నాగ పంచమి మధ్య తేడా

నాగుల చవితి, నాగ పంచమి రెండూ నాగదేవతల ఆరాధనకు సంబంధించిన పండుగలే. అయితే వాటి తిథులు వేర్వేరుగా ఉంటాయి.

• నాగుల చవితి: కార్తీక మాస శుక్ల పక్ష చవితి రోజున జరుపుకుంటారు. ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ ప్రాంతాల్లో ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం ఉంది.
• నాగ పంచమి: శ్రావణ మాస శుక్ల పక్ష పంచమి రోజున జరుపుకుంటారు. భారతదేశంలోని అనేక ప్రాంతాల్లో ఈ పండుగను భక్తిశ్రద్ధలతో నిర్వహిస్తారు.

రెండు పండుగల్లోనూ నాగదేవతలను ఆరాధించడం, కుటుంబ క్షేమం కోసం ప్రార్థించడం ప్రధానమైన అంశాలు.

నాగుల చవితి పర్వదినాన నాగదేవతల అనుగ్రహం మీ కుటుంబంపై ఎల్లప్పుడూ ఉండాలని కోరుకుందాం.

మీ కుటుంబ సభ్యులందరికీ ఆయురారోగ్యాలు, సుఖసంతోషాలు, శాంతి, సౌభాగ్యం కలగాలని ప్రార్థిద్దాం. ప్రకృతిని ప్రేమిస్తూ, ప్రతి జీవిని గౌరవిస్తూ, భక్తిశ్రద్ధలతో ఈ పవిత్రమైన పండుగను జరుపుకుందాం.

మీకు మరియు మీ కుటుంబ సభ్యులకు నాగుల చవితి శుభాకాంక్షలు!