రచన: అన్నమాచార్య
పరిచయం
“వినరో భాగ్యము విష్ణుకథ” అన్నమాచార్యుల ప్రసిద్ధ సంకీర్తనల్లో ఒకటి. ఈ కీర్తనలో ప్రధానంగా శ్రీ మహావిష్ణువు, శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి మహిమను కీర్తించారు. విష్ణువు కథను వినడం, పాడడం, స్మరించడం భక్తులకు లభించిన గొప్ప భాగ్యమని అన్నమాచార్యులు ఈ కీర్తన ద్వారా తెలియజేస్తారు. అన్నమాచార్యులు 15వ శతాబ్దానికి చెందిన ప్రముఖ తెలుగు వాగ్గేయకారుడు. తిరుమల శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామిపై వేలాది సంకీర్తనలు రచించిన ఆయన రచనల్లో భక్తి, తత్త్వం, సులభమైన తెలుగు భాష ప్రత్యేకంగా కనిపిస్తాయి.
“వినరో భాగ్యము విష్ణుకథ”లో విష్ణుకథ వేదాల నుంచి నారదాది మహర్షుల వరకు, వేదవ్యాసుల నుంచి సాధారణ భక్తుల వరకు ఎలా విస్తరించిందో కవి వివరిస్తారు. చివరగా అదే విష్ణుకథ శ్రీ వేంకటేశ్వరుని నామస్మరణగా మన మధ్య వెలుగొందుతోందని చెబుతారు. అందుకే ఈ కీర్తన భక్తి కార్యక్రమాల్లో తరచుగా వినిపించే ప్రసిద్ధ అన్నమయ్య సంకీర్తనగా నిలిచింది.
పూర్తి సాహిత్యం
పల్లవి
వినరో భాగ్యము విష్ణుకథ
వెనుబలమిదివో విష్ణుకథ ||
చరణం 1
ఆది నుండి సంధ్యాది విధులలో
వేదంబయినది విష్ణుకథ |
నాదించీనిదె నారదాదులచే
వీథి వీథులనే విష్ణుకథ |
చరణం 2
వదలక వేదవ్యాసులు నుడివిన
విదిత పావనము విష్ణుకథ |
సదనంబైనది సంకీర్తనయై
వెదకినచోటనే విష్ణుకథ ||
చరణం 3
గొల్లెతలు చల్లలు గొనకొని చిలుకగ
వెల్లి విరియాయె విష్ణుకథ |
ఇల్లిదె శ్రీ వేంకటేశ్వరు నామము
వెల్లగొలిపె నీ విష్ణుకథ ||
పద అర్థాలు
| పదం | అర్థం |
|---|---|
| వినరో | వినండి, ఆలకించండి |
| భాగ్యము | అదృష్టం, పుణ్యఫలం, దైవానుగ్రహంగా లభించిన శుభావకాశం |
| విష్ణుకథ | శ్రీ మహావిష్ణువు గురించి చెప్పే కథ, మహిమ, లీలలు |
| వెనుబలం | అండ, ఆధారం, వెన్నుదన్ను |
| ఆది నుండి | మొదటి నుంచే, ప్రాచీన కాలం నుంచి |
| సంధ్యాది విధులు | సంధ్యావందనం వంటి నిత్య ఆధ్యాత్మిక కర్మలు |
| వేదంబయినది | వేదస్వరూపంగా ఉన్నది |
| నాదించుట | గానం చేయడం, ధ్వనించడం |
| నారదాదులు | నారద మహర్షి వంటి మహర్షులు, భక్తులు |
| వీథి వీథులనే | వీధి వీధిలో, అందరి మధ్య |
| వేదవ్యాసులు | వేదవ్యాస మహర్షి; వేదాలను విభజించి, పురాణ ఇతిహాసాలను ప్రసారం చేసిన మహర్షి |
| నుడివిన | పలికిన, చెప్పిన |
| విదిత | ప్రసిద్ధమైన, అందరికీ తెలిసిన |
| పావనము | పవిత్రమైనది, శుద్ధిని కలిగించేది |
| సదనము | నివాసస్థానం, నిలయము |
| సంకీర్తన | భగవంతుని నామం, గుణాలు, లీలలను గానం చేయడం |
| వెదకినచోట | అన్వేషించిన ప్రతి చోట, కోరుకున్న చోట |
| గొల్లెతలు | గొల్ల స్త్రీలు, గోపికలు |
| చల్లలు | గ్రామీణ స్త్రీలు/గోపికల సందర్భంలోని పదప్రయోగం |
| గొనకొని | స్వీకరించి, పొందుకొని |
| చిలుకగ | చిలుక వలె, మధురంగా పలుకుతూ |
| విరియాయె | విస్తరించింది, వ్యాపించింది |
| ఇల్లిదె | ఇదిగో ఇక్కడే |
| శ్రీ వేంకటేశ్వరు | తిరుమలలో కొలువైన శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి |
| నామము | దైవనామం |
| వెల్లగొలిపె | వెలుగులోకి తెచ్చింది, ప్రకాశింపజేసింది |
పల్లవి భావం
“వినరో భాగ్యము విష్ణుకథ” అని అన్నమాచార్యులు భక్తులను ఆహ్వానిస్తున్నారు. విష్ణువు మహిమను వినడం సాధారణమైన విషయం కాదు; అది ఒక భాగ్యం అని కవి భావిస్తున్నారు. భగవంతుని కథను వినడం ద్వారా మనస్సు దైవచింతన వైపు మళ్లుతుంది.
“వెనుబలమిదివో విష్ణుకథ” అనే మాట ద్వారా విష్ణుకథ భక్తునికి ఒక అండగా, ఆధ్యాత్మిక ఆధారంగా నిలుస్తుందని సూచిస్తున్నారు. జీవితంలో ఎన్నో పరిస్థితులు ఎదురైనా భగవంతుని నామస్మరణ, దైవకథ మనసుకు ధైర్యాన్ని అందిస్తాయని ఈ పల్లవి గుర్తుచేస్తుంది.
చరణం 1 భావం
మొదటి చరణంలో విష్ణుకథ యొక్క ప్రాచీనతను అన్నమాచార్యులు వివరిస్తారు. ఆది నుంచి సంధ్యాది ఆధ్యాత్మిక విధుల్లో విష్ణుతత్త్వం, విష్ణుని స్మరణ అంతర్భాగంగా ఉన్నాయని చెబుతున్నారు.
తర్వాత నారద మహర్షి వంటి భక్తులు ఈ దైవకథను గానం చేశారని పేర్కొంటారు. ఒకప్పుడు ఋషులు, మహర్షుల ద్వారా వినిపించిన విష్ణుకథ, ప్రజల మధ్యకు వచ్చి వీథి వీథిలో కూడా వినిపించే భక్తిగానంగా మారిందనే భావాన్ని ఈ చరణం అందిస్తుంది.
దైవభక్తి ఒకరి దగ్గర మాత్రమే పరిమితం కాకుండా సమాజంలో అందరికీ చేరాలని అన్నమాచార్యుల సంకీర్తనా సంప్రదాయం సూచిస్తుంది.
చరణం 2 భావం
రెండవ చరణంలో వేదవ్యాస మహర్షి ప్రస్తావన వస్తుంది. విష్ణువు మహిమను వేదవ్యాసులు విడిచిపెట్టకుండా వివరించారని, అందువల్ల విష్ణుకథ పవిత్రమైనదిగా ప్రసిద్ధి చెందిందని కవి చెబుతున్నారు.
తరువాత విష్ణుకథ కేవలం గ్రంథాల్లో ఉండిపోలేదని, సంకీర్తన రూపంలో భక్తుల ఇళ్లలో, సమాజంలో, భక్తి ఉన్న ప్రతి చోట నివసించిందని చెబుతున్నారు.
ఇక్కడ అన్నమాచార్యులు ఒక ముఖ్యమైన విషయాన్ని సూచిస్తున్నారు. భగవంతుని గురించి తెలుసుకోవడానికి గొప్ప గ్రంథజ్ఞానం మాత్రమే అవసరం లేదని, నామసంకీర్తన ద్వారా కూడా దైవాన్ని స్మరించవచ్చని ఈ చరణం అర్థమయ్యేలా చేస్తుంది.
చరణం 3 భావం
మూడవ చరణంలో విష్ణుకథ సాధారణ ప్రజల జీవితాల్లోకి ఎలా చేరిందో కవి మరింత సులభమైన దృశ్యాలతో చెబుతున్నారు. గ్రామీణ మహిళలు, గోపికలు వంటి భక్తులు కూడా విష్ణుని కథను తమ మాటల్లో, తమ గానంలో పలికించారని భావం వ్యక్తమవుతుంది.
చివరగా అన్నమాచార్యులు తన భక్తి దృష్టిని శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి వైపు తీసుకువెళ్తారు.
“ఇల్లిదె శ్రీ వేంకటేశ్వరు నామము” అని చెప్పడం ద్వారా తిరుమల శ్రీవారి నామం మన మధ్యనే ఉన్నదని గుర్తుచేస్తున్నారు. విష్ణుకథకు పరమమైన భక్తి అనుభూతి శ్రీ వేంకటేశ్వరుని నామస్మరణలో లభిస్తుందని ఈ చరణం తెలియజేస్తుంది.
అందువల్ల ఈ కీర్తనలో విష్ణువు యొక్క ప్రాచీన వైభవం నుంచి శ్రీ వేంకటేశ్వరుని నామసంకీర్తన వరకు ఒక అందమైన భక్తి ప్రయాణం కనిపిస్తుంది.
ఈ కీర్తన ప్రత్యేకత
ఈ సంకీర్తనలో అన్నమాచార్యులు క్లిష్టమైన తాత్త్విక విషయాలను కూడా సులభమైన తెలుగు పదాలతో అందించారు. విష్ణుకథ → వేదాలు → నారదాది మహర్షులు → వేదవ్యాసులు → సంకీర్తన → శ్రీ వేంకటేశ్వర నామం అనే క్రమంలో కీర్తన సాగుతుంది.
అందువల్ల ఇది కేవలం ఒక భక్తిగీతంగా మాత్రమే కాకుండా, విష్ణుని నామస్మరణ మరియు సంకీర్తన సంప్రదాయాన్ని వివరించే భక్తి రచనగా కూడా చూడవచ్చు.
ఎక్కడ పాడుతారు?
“వినరో భాగ్యము విష్ణుకథ” కీర్తనను శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి భక్తి కార్యక్రమాల్లో, అన్నమయ్య సంకీర్తన కార్యక్రమాల్లో, భజనల్లో మరియు సాంస్కృతిక సంగీత కార్యక్రమాల్లో పాడుతుంటారు.
ప్రత్యేకంగా తిరుమల శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి భక్తి సంప్రదాయానికి సంబంధించిన కార్యక్రమాల్లో ఈ కీర్తనకు మంచి ప్రాచుర్యం ఉంది. అన్నమయ్య జయంతి, అన్నమాచార్య సంకీర్తనోత్సవాలు, దేవాలయ సంగీత కార్యక్రమాలు వంటి సందర్భాల్లో కూడా దీనిని ఆలపిస్తారు.
సినీ సంగీతం, శాస్త్రీయ సంగీతం, భక్తి సంగీతం వంటి విభిన్న రూపాల్లో అన్నమయ్య కీర్తనలు అనేక మంది గాయకుల ద్వారా ప్రజలకు చేరాయి. “వినరో భాగ్యము విష్ణుకథ” కూడా వివిధ కళాకారుల గానంలో ప్రసిద్ధి పొందిన కీర్తనల్లో ఒకటి.
సంబంధిత అన్నమయ్య మరియు భక్తి కీర్తనలు
అన్నమాచార్యుల ఇతర ప్రసిద్ధ సంకీర్తనల ద్వారా శ్రీ వేంకటేశ్వరుని భక్తి, నామస్మరణ, దైవమహిమలను మరింత తెలుసుకోవచ్చు.
- బ్రహ్మ కడిగిన పాదము – శ్రీ వేంకటేశ్వరుని దివ్య పాదాల మహిమను స్మరించే ప్రసిద్ధ అన్నమయ్య కీర్తన.
- అదివో అల్లదివో శ్రీహరివాసము – తిరుమల క్షేత్ర వైభవాన్ని వర్ణించే ప్రసిద్ధ సంకీర్తన.
- కొండలలో నెలకొన్న కోనేటిరాయడు – తిరుమల శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి వైభవాన్ని కీర్తించే అన్నమయ్య రచన.
- జో అచ్యుతానంద జో జో ముకుంద – శ్రీహరి బాలరూపాన్ని స్మరిస్తూ పాడే ప్రసిద్ధ భక్తిగీతం.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
1. “వినరో భాగ్యము విష్ణుకథ” కీర్తన ఏ దేవుడి గురించి?
ఈ కీర్తన ప్రధానంగా శ్రీ మహావిష్ణువు మహిమను వివరిస్తుంది. చివరి చరణంలో అన్నమాచార్యులు శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి నామాన్ని ప్రత్యేకంగా ప్రస్తావిస్తారు. తిరుమల శ్రీవేంకటేశ్వరుడు విష్ణువు యొక్క దివ్యరూపంగా భక్త సంప్రదాయంలో ఆరాధించబడతాడు.
2. ఈ కీర్తనను ఎప్పుడు పాడుతారు?
అన్నమాచార్య సంకీర్తన కార్యక్రమాలు, శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి భక్తి కార్యక్రమాలు, దేవాలయ ఉత్సవాలు, భజనలు మరియు సాంస్కృతిక సంగీత కార్యక్రమాల్లో ఈ కీర్తనను పాడుతారు. నిర్దిష్టమైన ఒక పండుగకు మాత్రమే పరిమితమైన కీర్తన కాదు.
3. ఈ కీర్తనలో “విష్ణుకథ” అంటే ఏమిటి?
“విష్ణుకథ” అంటే శ్రీ మహావిష్ణువు యొక్క మహిమ, అవతారాలు, లీలలు, నామాలు మరియు దైవస్వరూపాన్ని గురించి చెప్పే కథనం. అన్నమాచార్యుల దృష్టిలో ఈ విష్ణుకథను వినడం, పాడడం, స్మరించడం భక్తునికి ఒక భాగ్యం.
“వినరో భాగ్యము విష్ణుకథ” కీర్తనలో అన్నమాచార్యులు విష్ణుని మహిమను మాత్రమే కాకుండా దైవకథను వినడం మరియు సంకీర్తన చేయడం యొక్క భక్తి విలువను కూడా అందంగా వ్యక్తపరిచారు. వేదాల నుంచి ఋషుల వరకు, సంకీర్తన నుంచి సామాన్య భక్తుల వరకు విస్తరించిన విష్ణుకథ చివరికి శ్రీ వేంకటేశ్వరుని నామంలో ప్రకాశిస్తుందని కవి తెలియజేస్తారు.
ఈ కీర్తనను అర్థంతో చదివినా, భక్తితో పాడినా, దాని ప్రధాన సందేశం ఒక్కటే — భగవంతుని నామాన్ని వినడం, పలకడం, స్మరించడం మన జీవితంలో దైవచింతనకు మార్గం చూపుతుంది.